DEPREMLERE KARŞI HAZIRLIKLI OLALIM
Hazırlayanlar
Prof. Dr. Nuray Karancı
Prof. Dr. Bahattin Akşit
Psikolog Meltem Anafarta
Psikolog Mine Oğul
Resimler: Gökçe Üner
Bu broşür Bayındırlık ve İskan Bakanlığı ile
Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı tarafından desteklenen
"Türkiye'nin Afet Yönetim Sisteminin İyileştirilmesi"
Projesi Kapsamında Hazırlanmıştır.
1
Önsöz
Bu broşürün amacı sizlere depremlere hazırlıklı olmak konusunda yardımcı olmaktır.
Amacımız sizleri olabilecek depremler ile ilgili neler yapabileceğiniz konusunda
düşündürmek ve gereken uygulamaları yapabilmenizi sağlamaktır. Bu konuyu düşünerek ve gerekli
bilgileri öğrenerek depremlerin kaçınılmaz doğa olayları olduğunu, ancak deprem zararlarını
azaltmanın mümkün olabileceğini görebilmeniz çok önemlidir. Unutmamız gereken “Depremler
önlenemez, ancak depremlerin afetlere dönüşmeleri önlenebilir” .
Bu broşürde elde ettiğiniz bilgileri uygulamanız ve aile üyeleri ile paylaşmanız çok
önemlidir. Böylece birçok kişiyi bilgilendirmek ve deprem zararlarını azaltmak konusundaki
amacımıza ulaşmamız mümkün olacaktır.
DEPREME KARSI HAZIRLIKLI OLALIM
1. DEPREM NEDİR?
Yeraltındaki çatlamalar ve kırılmalar nedeniyle oluşan hareketlerin yeryüzeyini sarsmasına
“deprem” denir. Deprem çok kısa süre devam eden yerden gelen uğultu ve gürültüyle birlikte azdan
çoğa doğru yükselen bir sarsıntı ile kendisini hissettirir. Büyük depremlerin öncesi ve sonrasında da
depremler olur. Büyük depremlerden önce gerçekleşen, şiddetli olmayan depremlere “Öncü
depremler” denir. Şiddetli depremin ardından olan depremlere de “Artçı depremler” denir. Bu
depremler uzun bir süre devam eder ve büyük depremle kırılmış yeraltı tabakalarının iyice
yerleşmesini sağlar.
Yeyüzünde depreme daha hassas bölgeler vardır. Önceden kırılmış bölgeler, büyük yeraltı
boşlukları ve tuz kaynaklarının olduğu araziler bu hassas bölgeler arasındadır. Yurdumuzun büyük bir
kısmı deprem tehlikesi altındadır. Yurdumuzu deprem tehlikesine göre 4 bölgeye ayırabiliriz. Buna
göre; 4. derece deprem bölgesi tehlikenin en az olduğu bölgeyken, 3. derecede bu tehlike biraz daha
fazladır, 2. derece deprem bölgelerinde deprem tehlikesi ise 3. dereceden daha fazladır. Ancak en
fazla deprem riski taşıyan bölgeler 1. derece deprem bölgeleridir.
Şiddetli bir deprem can ve mal kaybına sebep olabilir. Ancak şu da bilinmelidir ki deprem
beraberinde mutlak bir ölüm veya ağır hasar getirmez. Depremden korkmak normaldir ancak bu korku
ve kaygıları iyi bir hazırlık ve doğru bilgilerle azaltabilirsiniz. Deprem zararları yer sarsıntısından ziyade
evlerin doğru yerlere ve doğru biçimde inşaa edilmemesiyle, ev içindeki güvenliğin ağır eşyalar
sabitlenmek suretiyle sağlanmamasıyla ortaya çıkar. Bu kitapçık sizlere bilgi vermek ve sizleri
hazırlayabilmek için yazılmıştır. Kitapçık üç ana bölüme ayrılmıştır. 1.bölüm sizlere deprem öncesi
yapabileceğiniz hazırlıklar hakkında bilgi verecektir. Bu bilgileri dikkatlice okumanız ve mümkün
olduğunca uygulamanız şiddetli bir deprem sırasında sizin ve ailenizin hayatını kurtarabilir. Kitapçığın
2.bölümü deprem sırasında neler yapabileceğinizi anlatacak. Son bölüm ise sizlere deprem sonrası
için bilgiler verecektir.
2. DEPREM ÖNCESİNDE:
2.1. Oturdugunuz Binanın Güvenligi için:
Í Evlerinizi yetkililerin size verdiği kurallar doğrultusunda inşaa edin. İmar planında konuta
ayrılmış yerler dışındaki alanlara evlerinizi inşaa etmeyin. Evlerinizin deprem yönetmeliğine
uygun olarak yapılıp yapılmadığını araştırın.
!" Evlerinize izinsiz kat inşaa etmeyin ve balkon eklemeleri yapmayın veya yaptırmayın. Bu ilave
kat bir deprem sırasında evinizin tamamen yıkılmasına sebep olabilecektir.
!Oturduğunuz binanın güvenliğinden emin değilseniz ve bilgi almak isterseniz şehrinizdeki
Mühendisler ve Mimarlar odalarından bu konuda yardım ve bilgi alabilirsiniz.
2.2. Deprem Sonrası Bulusma Planı Hazırlayın:
Deprem olduğu zaman sevdiklerinizden, ailenizden uzak olma olasılığınız var. Depremin
ardından sevdikleriniz sizin yanınıza gelemeyebilir. Onlar eve, yanınıza gelseler dahi siz evden çıkmış
olabilirsiniz. Böyle bir olasılığı göz önünde bulundurarak depremden sonra buluşmak için bir iki yer
belirleyin. Bu yerler herkesin bildiği yakın çevreden olsun. Örneğin:
- Komşunun veya size yakın oturan akrabaların evi
- Mahallenizdeki okullar, camiler, parklar… gibi
Belirlemiş olduğunuz bu yerlerde buluşmanız mümkün olmayabilir çünkü bu yerler de
depremden zarar görmüş olabilirler. Bu sebeple oturduğunuz şehirden en az 100 km. uzakta yaşayan
bir akrabanızı veya arkadaşınızı haberleşme aracı olarak seçin.
Bu buluşma yerlerini belirlemeniz sizin
sevdiklerinizle tekrar biraraya gelmenizi kolaylaştıracaktır.
Ailenin geri kalan üyeleri eve geldiklerinde sizi aramak için
nereye bakmaları gerektiğini bileceklerdir. Eğer depremden
sonra biraraya gelmeniz mümkün olmazsa da, üçüncü kişi
aracılığıyla en azından ailenin diğer üyeleri sizin nerede ve
nasıl olduğunuzu bileceklerdir. Tabii siz de onların nerede
ve nasıl olduklarından bu yolla haberdar olabilirsiniz.
Yukarıdaki bilgileri içeren küçük kartlar hazırlayın. Bu kartları hazırlamak için kitapçığın arka
kısmındaki AİLEYLE TEKRAR BİRAYA GELME kısmındaki boşlukları doldurun ve tüm aile bireyleri için
çoğaltın. Evde herkese cüzdanlarında, çantalarında veya ceplerinde taşımaları için verin. Bu isim ve
telefon numaralarını daima yanınızda taşıyın. Tüm aile üyelerinin, depremden sonra en kısa sürede,
önceden belirlemiş olduğunuz bu kişiye haber vermelerini söyleyin. Ve siz de aynı şekilde bu kişiye
nerede ve nasıl olduğunuzu söyleyin. Eğer tüm aile üyeleri seçmiş olduğunuz kişiye haber verebilirse,
birkaç gün bir araya gelemeseniz dahi, birbirinizin nerede ve nasıl olduğundan haberdar olabilirsiniz.
Birbirinizden haberdar olabilmek kaygı ve stresinizi oldukça azaltacaktır.
Aracı kişiler dışında ihtiyacınız olabileceğini düşünerek bazı önemli telefon numaralarını
saklamanızda fayda vardır. Bu telefon numaralarını not ederken kitapçığın arka kısmındaki ACİL
TELEFON NUMARALARI kısmındaki boşlukları doldurun
2.3.Size ve Ailenize Dair Önemli Bilgiler:
Bir deprem sırasında aileniz için yaşamsal önem taşıyan bir takım belgeleri kaybetmemek için
önlem almak gerekir
!Senetler, vasiyet, vergi kayıtları, doğum belgeleri, nüfus kağıtları ve diğer yaşamsal önem
taşıyan belgeleri ateşten etkilenmeyecek bir yerde saklayın. Bu belgeleri emanet kasa da
saklayabilirsiniz, ya da su geçirmeyen bir poşetle buzdolabına da koyabilirsiniz.
!Bu belgelerin arasına bir de aşağıdaki “ÖNEMLİ AİLEVİ BİLGİLER” kısmını doldurarak
saklarsanız yararlı olacaktır.
2.4.Evinizin İçinde Güvenligi Sağlamak- Deprem Güvenlik Planı:
Í Evinizdeki bütün odaların en güvenli
yerlerini önceden belirleyin. Bu yerler
arasında: iki duvarın birleştiği köşe,
sağlam bir masanın yanı, kaloriferlerin
veya buzdolaplarının yanı, çekyat veya kanapelerin yanı olabilir. Deprem anında panik yaşayabilir
ve doğru düşünemeyebilirsiniz. Böyle bir durumda önceden nerelere saklanabileceğinizi
belirlemeniz, bunu ailedeki herkese belirtmeniz ve zaman zaman denemeniz faydalı olacaktır.
Ayrıca her odanın en güvenli kısımlarını bu kitapçığın arkasındaki DEPREM GÜVENLİK PLANI adlı
kısımda boş bıraklıan yerlere not edip keserek herkesin görebileceği bir yere yapıştırın.
Í Evinizde hasar görebilecek ve/veya verebilecek eşyaları yine arka kısımdaki DEPREM GÜVENLİK
PLANI kısmındaki uygun yerlere not edin. Evdeki dar çıkış yollarında deprem sırasında düşerek
sizin çıkışınızı engelleyecek mobilyalar varsa bunları ya çıkış yollarından kaldırın ya da deprem
anında düşmeyecek şekilde duvara sabitlemeye çalışın.
Í Evdeki herkese gaz vanalarının ve sigortaların yerini ve nasıl kapatılacağını öğretin.
2.5. Eşyaları ve İçindekileri Emniyete Almak:
Büyük bir deprem eşyalarınıza önemli zararlar verebilir. Aslında, deprem zararlarının üçte birinin
bina ile ilgili olmayıp, içindeki eşyalardan ve aletlerden kaynaklandığı tahmin edilmektedir. Bu,
mobilyalar, ev aletleri ve diğer eşyaları kapsar.
Eşyalarınızı nasıl emniyete aldığınız onların değeri, yeri ve sizin hayal gücünüze bağlıdır. Her
bir parçayı korumanın pekçok yolu vardır.
AĞIR EŞYALARI VE SU TANKINI SABİTLEME:
Í Kitaplık, vitrin ve raflı üniteler gibi yüksek, bir yere bağlı bulunmayan eşyaları “L” dirsekler, köşe
dirsekleri ya da alüminyum kornişler kullanarak duvar çivileriyle duvara veya döşemeye
sabitleyin.
Í İçindeki eşyaların kayıp düşmesini önlemek için dolap kapaklarına tahta ya da metalden bir
sürgü takın. Bu özellikle, pekçok cam eşyanın bulunduğu durumlarda son derece önemlidir.
Í Ağır ve/ veya büyük eşyaları alt raflara
yerleştirin.
Í Su kazanını altından ve üstünden sağlam bir
zincir veya bantla sarın. Bu bantları duvardaki
çivilere sıkıca bağlayın. Yakıt borusu biraz
esnek kalsın.
ESYALARI RAF ÜSTLERİNE SABİTLEME:
Televizyon, müzik seti, bilgisayar ve mikrodalga fırın gibi raf üzerlerindeki eşyaları
depremlere eşlik eden ileri geri hareketlere karşı korumak için sabitleyin. Bu eşyaları ve hatta vazo
gibi kırılabilecek diğer hassas eşyaları da çift taraflı bantlarla kullanarak bulundukları mobilyanın
üzerine yapıştırıp sabitleyebilirsiniz (Velcro, spor ayakkabılarda ve cüzdanlarda kullanılan üst üste
gelince birbirini kavrayan plastik bağlayıcılardır).
AYNA ve TABLOLARI SABİTLEME:
Í Depremler duvardaki ağır tabloları ve aynaları aşağıya indirir. Eğer bunlar üzerinize düşerse
ciddi şekilde yaralanabilirsiniz. Bu nedenle, ağır çerçevesi olan tüm tabloları ve aynaları
yataklardan, koltuklardan ve sandalyelerden uzak bir yere koyun.
!Bu tür eşyaları alt ve üst kısımlarına vidalar yerleştirerek ya da bunları bir telle bağlayarak
sabitleyebilirsiniz.
!Çift tarafı yapışkan bantlar tabloları, aynaları, duvar saaatleri ve benzeri eşyaları duvara
sabitlemek için de kullanılabilir.
ASILI DURAN EŞYALARI SABİTLEME:
Í Asılı duran tüm eşyaların yerini dikkatlice kontrol edin. Bunların, bir deprem sırasındaki şiddetli
sarsıntıda pencerelere çarpacak kadar yakın olup olmadığına karar verin. Eğer bu kadar
yakınlarsa, onların yerini değiştirin.
Í Evinizde tavandan asılı olan saksılar varsa onların sarsıntı sırasında yere düşmeyeceğinden
emin olun. Eğer bu saksılar tavanda ucu açık bir kancaya asılılarsa saksı kancadan kurtulup
düşebilir. Bunu engellemek için saksının asılı durduğu kancanın diğer ucunun da tavana
girmesini sağlayın ya da kancanın ucu açık kalmayacak şekilde tel bağlayın.
MUTFAK DOLAPLARINI SABİTLEME:
Banyo ve mutfak dolap kapakları yer hareketi ile birlikte genellikle kendiliğinden açılır ve
içindekilerin hepsi yere düşer. Sürgü takmak dolapların içindekileri yerinde tutmaya yardım eder.
Dolap kapaklarının kendi kendine açılmasını önlemek için resimdeki gibi sürgüler kullanın.
2.6. Erzak Depolamak:
6
Depremden sonra yardım ekipleri ve Kızılay sizlere en kısa zamanda ulaşacak ve çadır, yiyecek
gibi ihtiyaçlarınızı yeterli miktarda sağlayacaklardır. Ancak yine de acil ve olağanüstü durumlar için
evinizin kilerinde ya da sizin için uygun bir yerde kolay ulaşılabilir ufak bir depo hazırlayabilirsiniz. Bu
depoda her zaman kullandığınızdan farklı malzemelerin olmasına gerek yok. Ancak acil durumlarda
ihtiyaç duyabileceğiniz malzemeleri bulundurmanızda fayda olabilir. Aşağıda bulunan listeden
yararlanabilirsiniz:
İlk Yardım Gereçleri:
!Tentürdiyot, oksijen
!Antibiyotikli merhem
!Alkollü gazlı bez, sargı bezi
!Ağrı kesici
!Vitamin
!Düzenli kullandığınız reçeteli ilaçlar
!İlk yardım kitabı
!Termometre
!Bir kalıp sabun
!Hijyenik kadın bağı
Yiyecekler:
Í Kurutulmuş besinler, konserve et /balık, konserve sebzeler,
meyve suları, hazır çorbalar, şeker, tatlı-tuzlu biküviler, kuru
üzüm/incir, kuruyemişler saklamak için uygundur. Bu besinler
her zaman evinizin karanlık, rutubetsiz bir köşesinde
saklanabilir.
!Pişirilmesine gerek olmayan hazır besinler tercih edilmelidir.
!Depolanan besinler her an kullanıma hazır, taze olmalıdır.
!Depolanan besinler sağlam bir kutuda evdeki gaz, gibi zehirli olabilecek maddelerden uzak,
farelerin veya böceklerin erişemeyecekleri yerlerde saklanmalıdır.
!Yiyeceklerin yanında evde her zaman fazladan bir iki paket peçete, kağıt bardak-tabak ve plastik
çatal kaşık, şişe/ konserve açacağı bulundurmakta da fayda vardır.
!Evde herzaman haftalık ihtiyacınızdan fazla su bulundurmaya çalışın. Deprem sonrası temiz su
ihtiyacınızı bir süre gideremeyebilirsiniz.
Işık Kaynakları:
7
Í Deprem sonrası elektrikler kesik olabileceğinden evinizde bir iki tür
ışık kaynağı bulundurmanızda fayda vardır. Evinizde fener, gaz
lambası ve mum bulundurun.
!Fener için her zaman fazladan yedek piller bulundurun ve bu
yedek pilleri buzdolabında saklayın. Böylece pillerin ömrü
daha uzun olur.
!Mumu uzun bir şişenin içine koyup yakarsanız daha iyi
koruyabilirsiniz. Ancak unutmayın ki mumun içinde yandığı şişe çok sıcak olacaktır, bu yüzden
elinize alırken dikkatli olun.
Í Gaz lambası için evinizde fazladan yakıt, fitil ve kibrit saklayın.
3.DEPREM SIRASINDA:
Í Hemen güvenli bir yere saklanın. Unutmayın: Sakın KOŞMAYIN…
DURUN… Daha önceden belirlediğiniz sağlam, sert birşeyin YANINA
CENİN POZİSYONUNDA UZANIN … Yer sarsıntısı durana kadar
SAKLANDIĞINIZ YERDEN ÇIKMAYIN… (En az 60 saniye). Deprem
sırasında birçok insan koşarak kaçmak ister. Ancak yaralanmaların çoğu
insanlar binaların içine ya da binalardan dışarı koştukları için olur. Oysa böyle bir durumda
yapılacak en son şey koşmaktır.
Í Bir binada şayet çıkışa uzaksanız binadan çıkmaya çalışmayın.
Í Kitaplık, cam eşyalar, ocak, pencere gibi düşüp kırılınca sizi
yaralayabilecek eşyalardan uzak durun. Ayrıca pencerelerden
de uzak durun çünkü pencereler deprem sırasında içeri doğru
patlayabilir.
Í Evde güvenli bir yere saklanamıyorsanız, pencerelerden uzakta
arkanızı pencereye dönerek diz çökün ve dirseklerinizle
yüzünüzü koruyup ellerinizi boynunuzun arkasında birleştirin.
Ayrıca yüzünüzü korumak için yastık, battaniye elbise ya da
bunlara benzer herhangi birşeyi kullanabilirsiniz.
!Balkona çıkmayın.
!Asansörleri kesinlikle kullanmayın.
Í Eğer sokakta iseniz elektrik direklerinden uzak durun. Bina ve duvar diplerinde ve uçurum
kenarlarında durmayın.
Í Dik kayalıkların yakınına sokulmayın.
Í Eğer araba kullanıyorsanız otoyol bariyerlerinden, köprülerden, kavşaklardan, enerji nakil
hatlarından, alt geçitlerden ve yüksek katlı binalardan uzak durun ve arabada güvenli bir yerde
bekleyin
4. DEPREM SONRASINDA:
Í Paniğe kapılmamaya çalışın. Bir iki dakika durarak sakinleşmeye çalışın.
!Yakın çevrenizde tehlikeli bir durum olup olmadığını kontol edin. Kırılmış camlar, ortalığa dökülmüş
kimyasal bir madde, yerinden oynadığı için düşme tehlikesi olan eşyalar olup olmadığına bakın.
!Ayaklarınızı, ellerinizi ve kafanızı koruyun. Sağlam, sert
ayakkabılar, deri eldiven varsa sert bir şapka giyin.
Yüzünüze toz için bir maske takmak (ya da maske
yerine geçebilecek bir şeyle ağız ve burnunuzu örtmek
de iyi bir fikir olabilir.
!Eğer karanlıktaysanız fener kullanın. Bir gaz sızıntısı
olmadığından emin olana kadar kibrit kullanmayın ve ışıkları YAKMAYIN.
!Çevrenizdekilerin yaralanıp yaralanmadığını kontrol edin. İhtiyacı olanlara yardım etmeye çalışın.
Kesinlikle gerekmiyorsa ağır yaralı olanları hareket ettirmeyin.
!Yangın kontrolü yapın. KÜÇÜK ÇAPLI yangınları söndürmeye
çalışabilirsiniz. Bunun için;
A)Isıyı soğutarak yok etmeye çalışın (Su veya yangın söndürücü ile).
B)Ateşin havayla temasını kesebilirsiniz..
C)Yangına sebep olan yakıtı kesin.
9
D) Yangın söndürücüleri alevlerin üst kısmına değil, her zaman ateşin alt kısmına doğru tutun.
Í BÜYÜK ÇAPLI yangınları söndürmeye çalışmayın. Derhal
UZAKLAŞIN.
Í Şayet yangının sebebi bir yağ ise ASLA su kullanmayın. Bu
yangınları yangın söndürücülerle ya da üstüne birşeyler
kapatarak söndürebilirsiniz.
Í Tüpleri, elektriği, suyu ve varsa doğal gazı kontrol edin.
Gerekliyse hepsini ana vanadan kapatın. Evdeki tüm aletleri kapatıp fişten çekmeyi unutmayın.
Í Yerlere düşmüş tellerden kesinlikle uzak durun ve bunlara temas eden eşyalara dokunmayın.
Í Şayet piknik tüpü gibi bir aleti kullanacaksanız bunu açık bir alanda yapın. Gaz sızıntısı ihtimali olan
yerlerde tüp kullanmak yangına sebep olabilir.
Í Ayrıntıları dinlemek için pilli bir RADYO kullanın.
Í Evinizi terkederken kimlik ve kıymetli eşyalarınızı, kalın giyecek ve battaniye gibi koruyucu eşyaları
yanınıza alın.
Í Ailenize, sevdiklerinize ulaşmak için arabaya atlayıp yollara
ÇIKMAYIN. Trafiğin tıkanması ambulans, itfaiye ve yardım
arabalarının zamanında ihtiyacı olanlara ulaşmasını
engelleyecektir.
Í Çok acil durumlar dışında telefonu kullanmayın.
!Sadece uzmanların ve resmi kaynakların açıklama ve uyarılarına
uyun. Kulaktan kulağa yayılan söylentilere itibar etmeyin. Çünkü bu gibi durumlarda hırsızlar,
yağmacılar gibi kötü niyetli insanlar evler boşalsın diye yanlış deprem alarmı verebilirler.
Í Deprem sonrası çadırlarınızı yetkililerin gösterdikleri yerlere kurun. Çadırlar açık alanlara kurulmalı
ve geçiş yollarını kapamamalıdır. Çadırları evinizin yakınına kurmakta ısrarcı davranmayın.
Í Size yardıma gelen görevlileri gerçekten gereksinim duymadıkça MEŞGUL ETMEYİN. Sizler gibi
herkes panik halinde ve zor durumda olabilir. Görevlileri gereksiz yere meşgul etmeniz yardım
hizmetlerinin aksamasına sebep olacaktır.
Í Depremden sonra kendinizin ve ailenizin güvenliğinden emin olduktan sonra çevrenize de yardımcı
olmak elinizde... Büyük depremlerin ardından kurtarma çalışmaları için mümkün olduğunca fazla
insana gereksinim duyulacaktır. Eğer sağlığınız yerindeyse siz de bu çalışmalara katkıda
10
bulunabilirsiniz. Ancak bu konuda yeterli ve bilgili değilseniz yardımlarınız tehlike yaratabilir. Böyle
bir durumda görevlileri meşgul ederek engellememek yapabileceğiniz en büyük yardımdır.
Í UNUTMAYIN: KENDİ HAYATINIZI TEHLİKEYE ATARAK KAHRAMAN OLMAYA ÇALIŞMAYIN.
FİZİKSEL KAPASİTENİZİN ÜZERİNDE BİR İŞE KALKIŞIRSANIZ ÖLEBİLİRSİNİZ YA DA SİZE
YARDIMA GELMEYE ÇALIŞANLARIN HAYATLARINI TEHLİKEYE SOKABİLİRSİNİZ. BAZEN
YARDIM İÇİN BEKLEMEK DE SABIR VE CESARET GEREKTİRİR.
5. YIKINTI ALTINDA MAHSUR KALDIYSANIZ:
Í Paniklemeden, sakin olarak durumunuzu değerlendirmeye çalışın. Enerjinizi tasarruflu kullanmaya
gayret edin.
Í Hareket kabiliyetiniz kısıtlanmışsa çıkış için hayatınızı riske atacak faaliyetlere kalkışmayın (Kopan
elektrik telleri, gaz kaçakları, cam kırıkları muhtemel tehlikelerdir).
Í Biliniz ki kurtarma ekipleri en kısa zamanda size ulaşmak için tüm gayretleri ile çalışmaktadırlar.
Í El ve ayaklarınızı kullanabiliyorsanız su, kalorifer ve gaz tesisatlarına, zemine ve tavana sert bir
madde ile vurmak suretiyle yerinizi belli etmeye çalışın.
Í Sesinizi kullanabiliyorsanız kurtarma ekiplerinin seslserini duymaya ve onlara seslenmeye çalışın.
Ancak enerjinizi kontrollü kullanmaya çalışın.
Í Çalışan makinaların gürültüleri size ulaşmak için gösterilen çalışmaların devam ettiğinin işaretidir.
UNUTMAYINIZ Kİ: ERZİNCAN DEPREMİNDE NURCAN HEMŞİRE 9 GÜN, DEMİRKENT SEL VE
HEYELANINDA GÜLSÜM NİNE 2 GÜN, DİNAR DEPREMİNDE 9 KİŞİ İLE ADANA DEPREMİNDE
CEYHAN'DAN HATİCE ÖĞRETMEN 36- 48 SAAT SONRA SAĞ OLARAK KURTARILMIŞLARDIR.
6. SİZİN VE ÇOCUKLARINIZIN DUYGUSAL TEPKİLERİ:
Í Deprem insan hayatında olağan dışı bir durumdur. Bu tip durumlar insanlarda kaygı,
umutsuzluk, öfke, sinirlilik, hafıza problemleri yaratabilir. Bu tip problemler normaldir ve
geçicidir.
Í Deprem sizin ruh halinizi etkilediği gibi çocuklarınızı da etkileyecektir. Deprem sonrası bir iki
gün çocuklar uygunsuz davranışlarda bulunup, yaramazlık yapabilirler. Bazen içlerine çekilip
sessizleşebildikleri gibi daha küçük yaşlarda gösterdikleri davranışları da gösterebilirler. Bu
normaldir ve muhtemelen kısa sürelidir. Bu davranışlar üzerinde yoğunlaşıp onları
değiştirmeye çalışmak yerine evin toplanmasında yardımcı oldukları için onları takdir ettiğinizi
11
gösterin. Bir diğer deyişle olumsuz davranışlarına yoğunlaşmak yerine olumlu davranışlarına
ilgi gösterin.
#--------------------------------------------------------------------------------------------------------
AİLEYLE TEKRAR BİRAYA GELME
Şehir içinde
1. Olası Buluşma Noktası Adres:
2. Olası Buluşma Noktası Adres:
3. Olası Buluşma Noktası Adres:
Şehirlerarası
İletişim kurulacak kişinin adı:
Telefon Numarası :
Adresi :
#--------------------------------------------------------------------------------------------------------
ACİL TELEFON NUMARALARI
POLİS
YANGIN
AMBULANS
KIZILAY
SİZİN İÇİN ÖNEMLİ OLAN TELEFON NUMARALARI
İSİM TEL :
İSİM TEL:
İSİM TEL:
#--------------------------------------------------------------------------------------------------------
ÖNEMLİ AİLEVİ BİLGİLER: (Aşağıda gerekli yerleri doldurun ve iki kopya çoğaltın).
1. Tüm aile bireylerinin isim ve sosyal sigorta numaraları
İsim
Sigorta No:
İsim
Sigorta No:
İsim
Sigorta No:
İsim
Sigorta No:
İsim
Sigorta No:
Mesleki Bilgiler:
Baba Mesleği:
Adres :
Tel :
Anne Mesleği:
Adres :
Tel :
Diğer aile üyelerinin meslekleri:
13
AdresTel
:
:
3. Okul Bilgileri (her çocuk için yapın)
Çocuğun Adı:
Okulunun Adı:
Okulun Adresi:
Okulun Telefonu:
4. Önemli Sağlık Bilgileri:
Allerjiler 1.
2.
Düzenli Kullanılan İlaçlar: 1. İsim: Doz:
2. İsim: Doz:
#--------------------------------------------------------------------------------------------------------
DEPREM GÜVENLİK PLANI:
1. Tüm odalardaki en güvenli yerleri belirleyin. Aşağıya uygun yerlere not edin.
1.Oda
Güvenli Yerler:
2. Oda
Güvenli Yerler:
3. Oda
Güvenli Yerler:
4. Oda
5. Oda
Güvenli Yerler:
2. Su ısıtıcınızı (su kazanı- termosifon) kontrol edin. Altından ve üstünden bantla uygun bir
biçimde emnniyete alınmış mı? Emniyete alındıysa aşağıdaki kutuya çarpı işareti koyun.
Emniyetli
3. Bir depremde devrilebilecek, üzeri fazla yüklü olan ve bir yere bağlı olmadan duran
eşyalarınızı belirleyin. Yüksek kitaplıklar, vitrinler, konsollar (çekmeceli dolaplar), raflar ve
benzeri eşyalar bu tür eşyalardandır. Aşağıya not edin.
Oda
Eşya
Oda
Eşya
Oda
Eşya
Oda
Eşya
4. Kitaplıkların, vitrinlerin ya da mutfak dolaplarının üst raflarındaki ağır ya da kırılabilecek
eşyaları belirleyin. Aşağıya not edin.
Oda
Eşya
Oda
Eşya
Oda
Eşya
Oda
Eşya
5. Dolaplarından ya da raflarından kayıp düşebilecek olan tüm elektronik aletleri (bilgisayarlar,
müzik setleri, televizyonlar, radyolar) ve küçük ev aletlerini (mikrodakga fırınlar, tost
makinaları, blenderlar) ve diğer aletleri (dikiş makinaları, telesekreterler) belirleyin.
Oda Eşya
Oda Eşya
Oda Eşya
Oda Eşya
6. Asılı duran eşyaları, özellikle pencerelere yakın bulunan ve asılı duran lambaları ve avizeleri
belirleyin. Yer hareketleri bunların düşmesine, sallanmasına ve/ veya camları (pencereleri)
kırmasına neden olabilir.
Oda
Eşya
Oda
Eşya
Oda
Eşya
Oda
Eşya
7. Yatakların ya da koltukların üzerlerinde duran ayna ya da ağır çerçeveli resimleri belirleyin.
Oda
Eşya
Oda
Eşya
Oda
Eşya
Oda
Eşya
8. Şiddetli bir sarsıntıda kapaklarını sağlam bir biçimde tutmayacak mutfak, banyo ve çalışma
odalarındaki kilit dillerini belirleyin.
Oda
Eşya
Oda
Eşya
Oda
Eşya
Oda
Eşya
9. Yüksek ya da tehlikeli yerlerde duran ve kırılabilecek kapların içinde bulunan zehirli maddeleri
ya da sıvıları belirleyin.
Oda
Eşya
Oda
Eşya
Oda
Eşya
Oda
Eşya
(Bu maddeleri daha alçak yerlere koyun. Bunları su ve yiyecek depolarınızdan,
çocukların ve hayvanların ulaşabileeği yerlerden uzak tutun. Bu maddeleri
emniyetli bir yere koyduğunuzda bu maddeyi işaretleyin.)
#--------------------------------------------------------------------------------------------------------
• Bu kitapçık ODTÜ Psikoloji ve Sosyoloji Bölümlerinden, Prof. Dr. Nuray Karancı, Prof. Dr.
Bahattin Akşit, Psikolog Meltem Anafarta ve Psikolog Mine Oğul tarafından hazırlanmıştır.
Resimler Gökçe Üner tarafından çizilmiştir.
• Bu kitapçığın hazırlanmasında “http://hoshi.cic.sfu.ca/~pep/neighbourhood/” Internet
adresindeki “Individual and Family Neighbourhood Preparedness Workbook” adlı belgeden
faydalanılmıştır.